लेख

जनयुद्ध शुरूदेखि अन्त्यसम्म घट्नाक्रम विवरण

महान जनयुद्धले २ सय ५० वर्ष लामो केन्द्रिकृत सामन्ती राजतन्त्रात्मक राज्यव्यवस्थाको अन्त्य गर्न सफल भयो । संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र नेपालको स्थापनासँगै नेपालमा नागरिक सर्वोच्चताको उच्चाभ्यासको शुरुवात भयो । करिब १७ हजारले बलिदान गरको जनयुद्धको...

अतिवादको शिकारमा खादा

-कृष्णकुमार लामा खादाको विषयले फेरि एक पटक सामाजिक संजाललाई तताएको छ । मिति २०७५ असोज ६ गते सिन्धुपाल्चोक जिल्ला स्थित सुनकोशी गाउँपालिका वडा नम्बर १ का वडा अध्यक्ष नेत्रबहादुर कार्कीले कार्तिक १ गते देखि लागु...

म्हेनङ बोम्बो र लामा विधि अनुसार मनाउँछन् तर हिन्दूले नवदूर्गाको पूजा गरेर

- खोजराज गोले म्हेनङ भनेको महिनाको नाम हो । म्हेमेदङ/म्हेमेतङ (फरप)बाट महिनाको नाम नै म्हेनङ रहेको हो । दशैँ भनेको दश दिनसम्म मनाइने हिन्दू पर्व हो । संस्कृत भाषाको दशमीबाटै दशैँ भएको देखिन्छ । तथापि...

हामी बैज्ञानिक इन्जिनियर हौँ, अछुत त तिम्रो ब्राह्मणवाद हो…

हामी बैज्ञानिक हौँ, अछुत त तिम्रो ब्राह्मणवाद हो आफ्नो सीप र कला सिर्जना गर्ने हामी विश्वकर्मा समुुदाय कसरी अछुत भयो ? अछुत त त्यो हो हाम्रो कला र सीपलाई अपहेलना गर्दै छ हाम्रो रगत...

“दशैँलाई साझा पर्व भनेर अतिरञ्जित गर्नुको औचित्य छैन”

“कतिपय मानिसले दशैँलाई नेपालको महान् राष्ट्रिय पर्व हो भनेर यसलाई अतिशय महत्त्व दिने र नेपालका सबै जातजातिको, नेपालका सबै धर्म मान्ने मानिसको, नेपालभित्र रहेका सबै संस्कृतिको साझा संस्कृति हो भन्ने आसय झल्कने गरी प्रचार–प्रसार...

चाडपर्व युद्धमय होइन कृषिमय हुनुपर्छ !

सभ्यतालाई एउटा माला मान्ने हो भने समुदायको संस्कार, संस्कृति, चाडपर्व, मूल्य, मान्यता, विश्वासपद्धति लगायत चाहिँ एक-एक थुङ्गा हुन् । यिनीहरूमध्ये कुनै एकको उपस्थितिले मात्रै पूर्ण सभ्यता बन्दैन । सभ्यता निर्माणमा चाडपर्वले पनि विशेष भूमिका...

शान्तिका लागि लुम्बिनीमा “स्यान्क्चुरी सेन्टर” बन्दै

–हिरामान बल तामाङ संसार भरि छरिएर रहेका धेरै जसो मानिस शान्ति खोज्दै भौतारी रहेका हुन्छन् । शान्ति कहाँ मिल्छ भन्ने बारे थाहा भने जोकोहीलाई सहजै हुँदैन । यसरी भौतारिनुको अलवा शान्ति बाहिरी बजारमा किन्न सकिन्छ...

तामाङ सभ्यतामा गीत, सङ्गीत, नृत्य र नाटक     

 - गोले केआर चालिसेली तामाङ सभ्यताले गीत, सङ्गीत, नृत्य र नाटक विधाको पनि विकास गरेको छ । बोन, तम्बा र लम (लामा)सम्म पुग्दा यसले यी विधाहरूमा सक्तो लगानी गरेको देखिन्छ । यी विधाहरूको शुरूवात कसरी...

प्रज्ञापारमिता सूत्रको महिमा र महत्व

प्रज्ञापारमिता सूत्र किन भनिएको त भन्दा, जुन ज्ञानलाई बोध गर्न सकेमा यो भव संसारको दुःखबाट पार गरेर लैजाने अत्यन्त विश्वासिलो माध्यम भएकाले यो सूत्र हजारौं वर्ष अगाडिदेखि प्रज्ञापारमिता सूत्रको नामले प्रसिद्ध छ । हाल बुद्धवचन...

विकास र समृद्धिको यात्रा

-परशुराम तामाङ हामीले पाठ्यपुस्तकमा पढेका थियौँ कि प्राचीनकालमा लिच्छवि राजाहरूले सधैँ जनताको सुखदुःख सोधीखोजी गर्थे । मल्ल राजाले त प्रजाको घरको धुरीबाट धुवाँ निस्केको देखेपछि मात्र खाना खान्थे । राणा प्रधानमन्त्री मोहन शमसेरले बनाएको २००४...