लेख

अझै अन्योलमा मातृभाषामा शिक्षा

-बबिता घिसिङ शिक्षाा र सञ्चारमा मातृभाषाको संभावनाको ढोका २०४७ बाट नै खोलिएको हो, तैपनि यसको प्रयोगको अवस्ता भने अत्यन्त शैशव अवस्थामा रहेको अवस्था छ । नेपालको संविधान, २०७२ले पनि भाषाको क्षेत्रमा धेरै प्रगतिशील व्यबस्था गरे...

हिमाली बाैद्ध धर्मावलम्बीहरुको नयाँ वर्ष ल्हाेछार

-धर्मचन्द्र योञ्जन तामाङ विषय प्रवेश: नेपाल एउटा बहुजातीय, बहुभाषिक, बहुधार्मिक, बहुसांस्कृतिक एवम् भाैगोलिक विभिधतायुक्त सुन्दर अनि साझा फुलबारी हो। मानव सभ्यताको विकासक्रम संगसंगै विभिन्न प्रकारका भाषा, धर्म, संस्कृति र परम्पराको पनि विकास हुँदै आएको पाइन्छ। यसरी...

बन्दुक बोकेकी सुन्दरी

फूलमान बल  टन्टलापुर घाम । रातमाटे जंगलको निर्जन र ठाडे उकालो । सिरानी गाउँका रैथानेहरू पनि यो उकालो भनेपछि तल दोभानको ठूलो ढुंगामा पाइला नराख्दै मास्तिर हेरेर आङ सिरिंग पार्छन् र ज्यान फतक्क गलेको अनुभूति...

डम्फु र टुङ्ना बनाउने पेशाबाट खुशी छु;मोक्तान

-सन्तवीर लामा दोलखा जिल्ला मागपौवा गाविस वडा नं.२ माने डाँडा घर भएको वर्ष ४८ का दावा वाङ्गेल मोक्तानले डम्फु र टुङ्ना बनाउन थालेको ३३ वर्ष भयो । पछिल्लो पुस्तामा लोप हुँदै गएको डम्फु र टुङ्ना वनाउने...

एकै सालमा चार पटक ल्हो फेरिदैन; खेन रिन्पोछे

मानब सभ्यताको विकास संग–संगै बिभिन्न समुदायहरुको आ–आफ्नै धर्म, संस्कार संस्कृति, परम्परा, रितिरिवाज, चलन चल्ती, भेषभुसा, भाषा, लिपि र चाडपर्बहरु मनाउने परम्पराहरुको सुरुवात विभिन्न काल खण्डमा फरक–फरक तरिकाले विकास भएको पाईन्छ । त्यस मध्ये ल्होसार...

तामाङको छाेरा कुलमान घिसिङकाे चमत्कार !

-अमरदीप मोक्तान आजभोलि धेरै चर्चा र जनताको स्नेह प्राप्त गर्ने नाम हो विद्युत प्राधिकरणका प्रमुख कुलमान घिसिङ । कुलमान नेपाली जनताबीच एक चामत्कारिक व्यक्तित्वका रुपमा देखिनुभएको छ । अपार जलस्रोतको धनी राष्ट्र नेपालमा लोडसेडिङको प्रहारले...

आदिवासी जनजातिहरुका राज्य कसरी खोसिए ?

दिल बहादुर चौधरी हामी नेपालको इतिहास पढ्यौं भने कतिपय कुरा अपत्यारिलो लाग्छ । मन गढन्ते लाग्छ । हामी सानो छँदा नालापानीको युद्धबारे पढ्थ्यौं । जहाँ अँग्रेजसँग नेपालका महिला, बालबालिकाहरु समेत लडेको इतिहासमा लेखिएको छ ।...

‘मानिस ठूलो दिलले हुन्छ, जातले हुँदैन’

–राजेन्द्र महर्जन ‘क्षेत्रीको छोरो यो पाउ छुन्छ घिनले छुँदैन मानिस ठूलो दिलले हुन्छ, जातले हुँदैन ।’ लक्ष्मीपूजासँगै नेपालभित्र–बाहिर लक्ष्मीप्रसाद देवकोटाको पूजाआजा पनि सुरु हुन्छ । यस वर्ष पनि देवकोटा जयन्ती मनाउने क्रमसँगै काव्य–दिवस र कविता पाठको बाढी...

मातृभाषा किन समृद्ध भएन ?

गणेश राइ नयाँ राष्ट्रगान 'सयौं थुँगा फूलका हामी, एउटै माला नेपाली' लागु भएको झन्डै आठ वर्षपछि रचनाकार व्याकुल माइला (प्रदीपकुमार राई) लाई सरकारले मासिक २५ हजार रुपैयाँ उपलब्ध गराउने निर्णयले मातृभाषी स्रष्टा लेखकमा सान्त्वना मिलेको...

मधेश र नेवार सम्बन्ध – १

रोशन श्रेष्ठ मैले मेरा मधेशी साथीहरुलाइ भनेको छु, मधेश र नेवार बीच यूगौको सहकार्य छ । कतिपय नेवार भजनमण्डलहरुमा मधेशका मैथली र भोजपुरी भजनहरु अझै गाइन्छन् । मधेश र नेवार बिच रहेको साँस्कृतिक आदानप्रदानको अवशेष...