काठमाडौ / नाम्सादिम । सागा दावा बौद्धमार्गीहरुको पवित्र महिना हो । सागा दावा अर्थात् हिमालयन क्यालेण्डर अनुसारको चौथो महिनामा शाक्यमुनि बुद्धको जन्म, बुद्धत्व (ज्ञान) प्राप्ति र महापरिनिर्वाण एकै तिथिमा हुने पर्ने गर्दछ । यस त्रिसंयोग पर्ने भएकोले यस महिनामा बौद्धमार्गीहरु बौद्ध, स्वयम्भू, नमोबुद्ध लगायतका पवित्र तिर्थस्थलहरुमा रहेका चैत्य, गुम्बा, तथा विहारहरुमा विभिन्न आस्था र विश्वासकासाथ छयाग, मोन्लम पाठ, अष्टाङ्ग...
घले भनेको गुरुङभित्रको एउटा थप थर हो भन्नेजस्तो बुझाइ आम बन्दै गएको छ तर घलेहरू छन् मगरमा, तामाङमा र बराममा पनि । ती हुन्— तत्तत् समुदायका मुखिया, अगुवा, राजा अर्थात् एउटा पद । तामाङ, थकाली र गुरुङहरूको जातीय मूल नशो एकैतिर थिएछ भन्ने संकेत दिने सामग्रीमाथि आँखा चिम्लन गाह्रै छ । -यादव देवकोटा लर्सघाको घले राज्य जैन खानले कब्जा गर्नुअघिसम्म लर्सघादेखि साम्रीँसम्म राज्य गर्थे...
-नाम्सादिम संवाददाता राजधानीमा शनिबार धर्मगुरु श्रद्धेय टुल्कु लोसाङ नाम्ग्याल रिन्पोक्षे तामाङ ज्यू,ले बज्र गुरूको विषयमा प्रवच दिनुभएको छ । धर्मगुरुले प्रवचनकाे क्रममा कार्यक्रममा सहभागिहरूलार्इ बज्र गुरू र सागादावाको विषयमा पनि प्रष्ट पार्नुभएकाे थियाे । साथै रिन्पाेक्षेले सागादावाकाे समयमा कोरा गर्ने, म्हारमेने नाङसाल (बत्ति) बाल्ने वा छ्याग गर्नले कल्पऔं–कल्पको पाप नष्ट हुने बताउनुभयो । न्युने बस्ने, माछा मासु प्रयोग नगर्ने र म्हारमेन...

समाचार

बौद्धमा बज्र गुरूको प्रवचन सम्पन्न

-नाम्सादिम संवाददाता राजधानीमा शनिबार धर्मगुरु श्रद्धेय टुल्कु लोसाङ नाम्ग्याल रिन्पोक्षे तामाङ ज्यू,ले बज्र गुरूको विषयमा प्रवच दिनुभएको छ । धर्मगुरुले प्रवचनकाे क्रममा कार्यक्रममा सहभागिहरूलार्इ बज्र...

प्रदेश नम्बर तीनको नाम नेवा–ताम्सालिङ नराखे आन्दोलन गर्ने; मल्लके

–सन्चु ब्लोन तामाङ प्रदेश नम्बर तीनको नामाकरण नेवा–ताम्सालिङ राखिनुपर्नेमा आदिवासी नेताहरुले जोड दिएका छन् । नेवा–ताम्सालिङ समन्वय समितीले शुक्रबार ललितपुरमा गरेको सम्वाद कार्यक्रममा मल्ल.के सुन्दर,...
for-add-1Namsa Ads-1

इतिहास

तामाङ समुदायले इति सम्वत् १९८९ मा मात्र तामाङ लेख्ने अधिकार पाए

-हिरामान बल तामाङ   याम्बु । तामाङ समुदायलाई राज्यसत्ताले तामाङ लेख्नबाट वञ्चित गराएको थियो । तामाङ भएतापनि राज्यसत्ताले धेरै तामाङ म्हे-म्हेहरुलाई आफ्नो नामको पछाडि गुरुङ, लिम्बु, मगर लगायतका...

नेवारहरू आदिवासी हुन् या हाेइन ?

-प्रा. माणिकलाल श्रेष्ठ काठमाडाैं उपत्यका र वरिपरिका जिल्लाहरुलार्इ नेपाल मण्डल भनिन्छ । त्यहाँका आदिवासी या मुख्य बासिन्दा नेवारहरुको बारेमा यूरोपेली तथा अन्य थुप्रैले अनुसन्धान गरिसकेका छन्...

यसरी गरियो नेवार समुदायमाथि अत्याचार

-नाम्सादिम  पृथ्वी नारायण शाहले नेपालको मुलबासीहरुमाथि लादेको खास एकाधिकार गणतन्त्र नेपालमा अहिले सम्म पनि कायमै रहेको छ । कतिपय मुलबासीहरु त्यहाँबाट बिस्थापित पनि बनाएका छन्...

अंग्रेजसंगको युद्धका भग्नावशेष सिन्धुलीगढीमा

सिन्धुली कमलामाइ नगरपालिकाको सिन्धुलीगढीमा रहेको अंग्रेजसंग युद्ध गर्न बनाइएका गढी र दरबारको भग्नावशेष यस्ताे छ। तस्बिर : रत्न श्रेष्ठ, रासस

ओझेलमा पारिएका तामाङराज्यहरू

-लक्ष्मण तामाङ पृथ्वीनारायाण शाहले नेपालको एकीकरण गर्नु भन्दा अगाडि सम्म नेपालका विभिन्न भू-भागमा तामाङराज्यहरू रहेको लिखित ऐतिहासिक अभिलेखहरू भेटिएको छ भने ऐतिहासिक स्थल भेटिनुको साथै जनश्रूतिहरूमा समेत सुन्न पाइन्छ । नुवाकोट आक्रमण...

तामाङ भएकैले लप्टन पद्वी खोसे

हिरामान बल तामाङ जनमुक्ति सेनाका योद्धा श्यामबहादुर तामाङले आफुलाई राज्यले विभेद गरेको गुनासो गरेका छन् । काठमाडौंमा  तामाङ बुद्धिजीवी तथा पत्रकारहरुसंगको भेटघाटमा उनले यस्तो गुनासो...

लेख

को थिए लिगलिग कोटका घलेहरू ?

घले भनेको गुरुङभित्रको एउटा थप थर हो भन्नेजस्तो बुझाइ आम बन्दै गएको छ तर घलेहरू छन् मगरमा, तामाङमा र बराममा पनि । ती हुन्— तत्तत्...

रैथाने भाषा-साहित्य उत्थानकामा गर्नु पर्ने कार्यहरू

-विक्रम सुब्बा नेपालमा अहिलेसम्म जिउँदो रहेका अादिवासीजनजाति भाषा र साहित्य उत्थानका निम्ती गर्नु पर्ने केही आधारभूत कार्य निम्नानुसार रहेकाछन् १. पात्रोः ‘जनताको संविधान’ भनेको पात्रो वा...

खातागको वास्तविक अर्थ र यसको महत्व

खातागको वास्तविक अर्थ र यसको महत्व हिमाली क्षेत्रमा बसोबास गरिरहनु भएका मुलबासीहरुले सदियौ बर्षदेखि कसैलाई स्वागत र सम्मान गर्नुपरे पुरुषलाई दाहिने कुममा र महिलालाई...

राष्ट्रवादको लेफ्ट–राइट मार्च

भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदी नेपाल भ्रमणमा आउनै बाँकी छ, तर उनको भ्रमण तालिकाको तरंग भने यत्रतत्र छाइसक्यो । हिन्दु अतिवादका नायक मानिएका मोदी जानकी मन्दिर,...

लोकतन्त्र, हिन्दुत्व र स्वराजको मोह

-राजेन्द्र महर्जन ‘लोकतन्त्रको कुनै पनि प्रयोगले गान्धीको स्वराजलाई आत्मसात गर्नुपर्छ ।’ ‘लोकतन्त्रबारे विमर्श’ गर्ने क्रममा चिन्तक प्रदीप गिरीले गान्धीको स्वराजलाई आत्मसात गर्नुपर्ने मत राखेको देखेर...

अन्तरवार्ता

‘तामाङ सोसाइटी अफ अमेरिका’ उत्तर अमेरिकी साझा संगठन बन्ने कुरामा हामी...

उत्तर अमेरिकाभरी छरिएर बसोबास गर्ने तामाङहरु यतिखेर उत्तर अमेरिका तामाङ सम्मेलन गर्ने तयारीमा जुटेका छन् । सम्मेलनको मिती जनवरी १३ र १४ मा न्युयोर्कमा हुने गरी तय भएको छ । अमेरिकामा...

साहित्य

तेमाल जात्रा

ङमरिन खजि न्हाम्ङ ञ्य दोखजि तला नम्सासे म्हि थाह्रेङ तजि तिनी ङ दाेखला सक्नाेन चु ञ्यारि सिङ्कुन खास्याेरला गाेन्बाेरि अखे...

गजल

धैर्यताको बाँध तोड भन्छ यो देश ! बुद्ध हैन युद्ध रोज भन्छ यो देश !!! नेताहरू भोकै...

चु ह्युल्सारि ङ केजि

दाेङह्रप पुइबा तामाङला दोङ्पाे चाेम्लाे फापा व्हाई । म्हाबरि छेःजि तिनिम खर्इ । अउतिन लाेङ्बा ङला सेम म्हेम्हेला गोईलो...

तामाङ भाषाको कविता प्रतियाेगिता सिन्धुलीमा

-राजु तामाङ सिन्धुली ९ फागुन /तामाङ समुदायको राष्ट्रिय सांस्कृतिक पर्व २८५४ खि ल्हाेछारकाे अवसर तथा अन्तर्राष्ट्रिय...

अन्तराष्ट्रिय मातृभाषा दिवासमा ४४ जना कविहरुले कविता वाचन गरेर मनाए

नाम्सादिम राजधानी / अन्तराष्ट्रिय मातृभाषा दिवसको अवसरमा बुधबार काठमाडौंमा सांस्कृतिक ¥यालीका साथै कविता वाचान गरेर मनाएका...

सूचना र प्रबिधि

- चलाइरहेको कम्प्युटरको गती एकाएक कम हुदै गयो ।  कम्प्युटरले खरिद गर्दाको समयमा जुन गतीमा काम गथ्र्यो अहिल्य त्यस्तो अवस्था रहेन । अझ महत्वपुर्ण काम गर्न भनेर वस्यो मिनेटको काम घण्टौसम्म पनी सम्पन्न गरिसकिएन भने त कसको कन्पारो तात्दैनर ? कम्प्युटरको गती राम्रो नहुनुमा विविध पार्टपुर्जा तथा इन्सर्टल गरिएका सफ्टवेयरमा भर पर्छ । जती स्तरिय प्रोग्राम छन् उतीनै राम्रो काम...
अमेरिकाका तीनजना वैज्ञानिकहरुले सन् २०१७ को चिकित्साशास्त्रतर्फको नोबेल पुरस्कार प्राप्त गरेका छन् । यी वैज्ञानिकहरुले मानिसको शरीरको जैविक घडी अर्थात् बडी क्लकले कसरी काम गर्दछ ? भन्ने विषयमा अनुसन्धान गरेबापत नोबेल पुरस्कार पाएका हुन् । जैविक घडीकै कारणले हामीलाई रातमा निद्रा लाग्दछ । जैविक घडीले मानिसको शरीरका क्रियाकलाप तथा व्यवहारमा पनि धेरै परिवर्तन ल्याउँदछ । अमेरिकी वैज्ञानिक जेफ्री हल, माइकल रोजबास...
जनसंख्यामध्ये २१.६ प्रतिशत गरिबीको रेखामुनि छन्। राष्ट्र नै अति कम विकसित मुलुकको सूचीबाट हुट्न सकेको छैन। सन् २०२२ सम्म विकासोन्मुख मुलुकको सूचीमा पार्ने सरकारको योजनामाथि नै प्रश्न चिन्ह छ। यी सबका बाबजुद पनि नेपालीको सूचना प्रविधिमा पहुँच भने विकसित मुलुककै हाराहारीमा रहेको पाइएको छ। कारोबार दैनिकमा समाचार छ। हालै सार्वजनिक गरिएको विश्व सूचना प्रविधि प्रतिवेदन २०१६ ले विश्व्का १३९ मुलुकमध्ये सूचना...

मनोरञ्जन

-धर्मचन्द्र योञ्जन तामाङ यम्बु । नेपाली लोकदोहोरी क्षेत्रमा आफ्नो शब्द र स्वर पस्किरहेकी सृजना हुमागाईले पहिलो पटक तामाङ भाषाको गीत गाएकी छिन् । सर्वप्रथम चुनावाला सुर्ती बोलको काठे लोकदोहोरीबाट गायन क्षेत्रमा पाइला चालेकी हुमागाईले चेलीको व्यथा, नक्कली कान्छी, डम्फुको तालमा र गाउँमै हुन्छ मन लगायतका लोक गीतहरुमा स्वर भरेकी छिन् । ५० सालमा काभ्रेपलाञ्चोक जिल्लाको बुढाखानीमा जन्मिएकी हुमागाईले यसभन्दा अघि डम्फुको...
–नाम्सादिम संवाददाता तामाङ कथानक चलचित्र टुहुरोला ल्हुईको शिर्ष गीत ‘एदेन ङाला चु मायामी’ युट्युव मार्फत सार्वजनिक गरेको छ । उक्त चलचित्रको निर्देशन विनय दोङ तामाङले गरेको छ । भूकम्पाले घर भत्केसंगै बुवा आमा गुमाएर टुहुरो बनेका बालबालीकाको कथामा आधारीत रहेका निर्देशक तामाङले जानकारी दिएको छ । अब चलचित्रलाई पनि छिट्टै बजारमा ल्याउने तयारी गरीरहेको तामाङले जनाए । शिर्ष गीतमा आशुसेन लामा तामाङ...
-धर्मचन्द्र योञ्जन तामाङ काठमाडौं । सुनिता वाइवाको मर्मस्पर्शी लोक दोहोरी गीत “पलपल” को म्युजिक भिडियो सार्वजनिक भएको छ । ‘परो मलाई पिर’ भन्ने बोलको लोकगीतमा देखिएका बाल कलाकार सब्सन पौडेल फेरि ‘पल पल’मा देखिएका छन् । वाइबाले ३ बर्ष पनि नपुगेका सब्सनको अभिनय रहेको लोक दोहोरी गीत ‘पल पल’ बजारमा भिडियोसहित सार्वजनिक गरेकी छन् । गीतमा सब्सनले बिछोडको पिडामा परेकी आमाको...